pan

1. Być panem położenia, sytuacji «być osobą, od której w danej chwili coś zależy»: Jagiełło doskonale rozumiał, że te dwie wielkie, niesłychanie bogate republiki kupieckie stanowią szczebel do ostatecznego zwycięstwa na wschodzie. Kto nimi zawładnie, ten stanie się panem położenia. P. Jasienica, Polska Jagiellonów. Na nartach w dobrze znanym terenie czuł się panem sytuacji. A. Filar, Kurierzy.
2. Być panem życia i śmierci «mieć nad kimś nieograniczoną władzę»: Naczelnik gminy, jako przedstawiciel władzy okupanta, był w dużym stopniu panem życia i śmierci przeciętnego obywatela. Więź 10/1991.
3. żart. Pan i władca «o mężu»: Spotyka się tu czasem z kilkoma dobrymi znajomymi: moim byłym panem i władcą, z prezesem Pacałą i innymi. M. Bielecki, Siostra.
4. przestarz. Pan z panów «o kimś mającym wszystkie typowe cechy magnata, człowieka bogatego, pochodzącego z arystokratycznej rodziny»: Stanisław August Poniatowski nie był dobrze widziany wśród starych rodów magnackich. Był to przecież – jak zauważył Konarski – „tylko rodowity szlachcic, tylko ziemianin, a nie pan z panów”. B. Suchodolski, Dzieje.
5. Znaj pana «zwrot, którym ofiarodawca podkreśla swą wspaniałomyślność»: Rotmistrz wyciągnął z kieszeni frencza butelkę koniaku, odkorkował ją i wsadził szyjkę do ust choremu. – Pij, serdeńko, ile wlezie. Znaj pana! B. Jasieński, Palę.
Być z czymś za pan brat zob. brat 2.
Być z kimś za pan brat zob. brat 3.
Goły, nagi jak go Pan Bóg stworzył zob. stworzyć 1.
Komuś się żyje, jest jak u Pana Boga za piecem zob. I piec 1.
Ktoś chwycił, złapał itp. Pana Boga za nogi zob. Bóg 7.
Pan Bóg na kogoś miarę zgubił zob. miara 4.
Pan domu zob. dom 7.
Pan młody zob. młody 6.
Pan władza zob. władza 4.
Strzelać Panu Bogu w okno zob. okno 2.
Taki, tak jak (jakim) go Pan Bóg stworzył zob. stworzyć 3.
Zasnąć w Panu zob. zasnąć.

Słownik frazeologiczny . 2013.

Look at other dictionaries:

  • pan-eu — pan eu·ro·pa; …   English syllables

  • pan — pan·a·ce; pan·a·cea; pan·a·ce·an; pan·a·chage; pan·a·chure; pan·agglutinability; pan·agglutinable; pan·agglutination; pan·a·mint; pan·a·ri·ti·um; pan·arteritis; pan·arthritis; pan·a·ry; pan·a·tela; pan·ath·e·naea; pan·ath·e·na·ic;… …   English syllables

  • Pan Am — Pan American World Airways Pour les articles homonymes, voir Pan. AITA PA …   Wikipédia en Français

  • Pan Am — Saltar a navegación, búsqueda Pan American World Airways …   Wikipedia Español

  • pan — (Del lat. panis). 1. m. Porción de masa de harina, por lo común de trigo, y agua que se cuece en un horno y sirve de alimento. 2. Masa muy sobada y delicada, dispuesta con manteca o aceite, que se usa para pasteles y empanadas. 3. Masa de otras… …   Diccionario de la lengua española

  • pan — 1. (pan) s. m. 1°   Partie considérable d un vêtement, robe, manteau, habit. •   D un des pans de sa robe il couvre son visage, à son mauvais destin en aveugle obéit, CORN. Pomp. II, 2. •   De ses bras elle se dérobe, Lui laissant un pan de sa… …   Dictionnaire de la Langue Française d'Émile Littré

  • pan — sustantivo masculino 1. (no contable) Masa de harina y agua fermentada con levadura y cocida al horno: En ese horno hacen un pan buenísimo. pan tostado. pan ácimo (no contable) Pan hecho sin levadura. pan de molde (no contable) Pan de forma… …   Diccionario Salamanca de la Lengua Española

  • PAN — steht für: Pan (Mythologie), einen griechischen Hirtengott Pan (Mond), einen Saturnmond Pan (Newsreader), einen Newsreader Pan (Zeitschrift), eine Berliner Kunst und Literaturzeitschrift. Schimpansen (wissenschaftliche Gattungsbezeichnung Pan),… …   Deutsch Wikipedia

  • Pan — steht für: Pan (Mythologie), ein griechischer Hirtengott Pan (Mond), ein Saturnmond Pan Tau, Hauptfigur einer Kinderserie Pan, ein fiktiver Charakter aus der Animeserie Dragonball GT Pan (Einheit), einem alten französischen Längenmaß Pan… …   Deutsch Wikipedia

  • pan — pan, como un pan expr. atractivo, guapo. ❙ «...y además que la mía [...] por muy tío que fuese, aunque tuviese unas pelotas como sandías de gordas, estaba como un pan...» Ramón Ayerra, Los ratones colorados. 2. del pan pringado expr. que se cree… …   Diccionario del Argot "El Sohez"

  • Pan — /pan/, n. the ancient Greek god of forests, pastures, flocks, and shepherds, represented with the head, chest, and arms of a man and the legs and sometimes the horns and ears of a goat. /pan/, n. an international distress signal used by shore… …   Universalium

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.